Mục lục
Dấu tay trên mặt tấm là dấu hiệu sớm nhất
Phấn hóa thường được phát hiện muộn vì người ta chờ tới khi thấy màu bạc đi. Nhưng dấu hiệu xuất hiện sớm hơn nhiều: vuốt tay lên mặt tấm thấy bột trắng mịn bám tay, và trên tấm còn lại một vệt sẫm hơn ở đúng chỗ vừa vuốt. Cơ chế là tia cực tím phân hủy dần lớp vật liệu ở bề mặt, giải phóng các hạt mịn không còn liên kết. Lớp bột này bám hờ nên tay chạm vào là dính, mưa chảy qua là trôi. Đây là lý do nên chủ động sờ thử mặt tấm ngoài trời định kỳ thay vì chỉ nhìn. Nhìn chỉ phát hiện được khi khác biệt màu đã đủ lớn, mà tới lúc đó thì lớp mặt đã mất khả năng bảo vệ từ lâu.
Kiểm tra lại chủng loại tấm trước khi kết luận
Tấm dành cho nội thất và tấm dành cho ngoài trời khác nhau ở thành phần phụ gia chống tia cực tím, không chỉ ở độ dày hay giá. Nếu phấn hóa xuất hiện sớm bất thường, khả năng cao là tấm nội thất đã bị lắp ra vị trí phơi nắng trực tiếp — và không có cách xử lý nào tại công trường bù lại được.
Bốn dấu hiệu và ý nghĩa của từng cái
Phấn hóa diễn tiến theo trình tự khá đều, nên dấu hiệu quan sát được cho biết đang ở giai đoạn nào.
Bột trắng bám tay khi vuốt
Giai đoạn đầu và cũng là lúc phát hiện có giá trị nhất. Nên ghi nhận mức độ, rửa sạch một vùng để làm mốc, rồi theo dõi xem bột xuất hiện lại sau bao lâu. Tốc độ tái xuất hiện cho biết quá trình đang diễn ra nhanh hay chậm.
Mặt tấm bạc màu theo hướng nắng
Giai đoạn đã rõ. Đặc điểm nhận biết là mức độ bạc thay đổi theo hướng phơi nắng — vùng khuất bóng vẫn giữ màu, vùng đón nắng gắt bạc nhiều nhất. Nếu khác biệt giữa hai vùng rất lớn thì gần như chắc chắn là vấn đề chủng loại tấm.
Vệt trắng chảy xuống bề mặt phía dưới
Bột phấn bị nước mưa rửa trôi. Nhiều người xử lý bằng cách cọ rửa phần tường bị dính vệt, nhưng đó là xử lý triệu chứng — vệt sẽ quay lại sau mỗi trận mưa cho tới khi xử lý ở tấm.
Mặt tấm ráp hơn hẳn lúc mới lắp
Bề mặt đã mất lớp nhẵn nên bắt bụi nhanh hơn và khó rửa hơn. Ở giai đoạn này, ngoài tăng tần suất vệ sinh thì nên cân nhắc thay tấm ở những vị trí phơi nắng gắt nhất, vì tốc độ xuống cấp ở đó sẽ tiếp tục nhanh hơn phần còn lại.
Cần tư vấn chọn vật liệu phù hợp?
Chuyên gia Trường An tư vấn miễn phí — Báo giá trong 15 phút
Chọn đúng vật liệu cho vị trí là cách phòng duy nhất
Phấn hóa gần như không có cách khắc phục tại chỗ. Không có lớp phủ nào bôi lên bề mặt đã phấn hóa mà bám bền, vì chính lớp bề mặt đó đang bong ra thành bột. Mọi công sức vì vậy nên dồn vào khâu chọn vật liệu theo môi trường sử dụng. Nguyên tắc thực tế khi khảo sát: xác định vị trí lắp có phơi nắng trực tiếp không, phơi bao nhiêu giờ trong ngày, và hướng nào. Vị trí có mái che hoặc chỉ nhận nắng gián tiếp thì yêu cầu khác hẳn so với mặt tiền hướng tây. Khác biệt giữa vật liệu dùng trong nhà và ngoài trời được trình bày trong bài lam sóng nhựa ngoài trời dùng được không, và cách chọn theo môi trường có trong bài chọn vật liệu ốp theo môi trường sử dụng. Với deck và vật liệu gỗ nhựa ngoài trời, hiện tượng phai màu có cơ chế khác và được xử lý riêng trong bài xử lý deck WPC phai màu, cong vênh. Trường An là chuyên trang tổng hợp thông tin vật liệu, không trực tiếp thi công — mức độ phấn hóa và thời điểm xuất hiện thường liên quan tới điều kiện bảo hành, nên cần đối chiếu với cam kết của nhà cung cấp dòng hàng đang dùng.
Còn thắc mắc về bài viết này?
Gọi hoặc nhắn Zalo — Trường An tư vấn miễn phí trong 15 phút
Xem thêm tại Trường An
Tác giả nội dung
Cử nhân Cơ khí, Đại học Công nghiệp Hà Nội (2010). Hơn 15 năm làm việc trong nghề cơ điện tử.
Câu hỏi thường gặp
Bột trắng bám tay khi sờ vào tấm ốp là hiện tượng gì?
Là phấn hóa — lớp mặt của vật liệu bị tia cực tím phân hủy dần thành bột mịn. Đây là dạng xuống cấp bề mặt điển hình của nhựa phơi nắng trực tiếp mà không có phụ gia chống tia cực tím phù hợp.
Phấn hóa có làm tấm yếu đi không hay chỉ xấu?
Ở giai đoạn đầu chủ yếu là vấn đề bề mặt và thẩm mỹ. Nhưng phấn hóa là dấu hiệu lớp mặt đã mất khả năng bảo vệ, nên theo thời gian bề mặt ráp dần, bắt bụi nhanh hơn và dễ xuống cấp tiếp.
Rửa sạch bột trắng có hết được không?
Rửa làm sạch được tạm thời nhưng không dừng được quá trình. Bột sẽ xuất hiện lại, và tốc độ tái xuất hiện chính là thông tin hữu ích: xuất hiện lại nhanh nghĩa là quá trình đang diễn ra mạnh.
Vì sao tấm dùng trong nhà không dùng được ở ngoài trời?
Vì hai loại khác nhau ở thành phần phụ gia chống tia cực tím, chứ không chỉ khác ở độ dày. Tấm dành cho nội thất phơi nắng trực tiếp sẽ bạc màu và phấn hóa sớm, và không có cách xử lý nào ở công trường bù lại được khác biệt đó.
Nước mưa chảy qua tấm để lại vệt trắng trên tường dưới là sao?
Đó là bột phấn bị nước rửa trôi xuống bề mặt phía dưới. Rửa được vệt đó, nhưng xử lý gốc phải ở tấm — nếu không, vệt sẽ quay lại sau mỗi trận mưa.
Bài viết liên quan
Câu hỏi & Nhận xét
0Đặt câu hỏi cho chuyên gia
Câu hỏi sẽ được đội ngũ Trường An trả lời trong vòng 24 giờ qua Zalo/điện thoại.